-

تېررورلۇقنىڭ رېتورىكى
تېررورلۇق دېگەن بۇ ئاتالغۇ ۋە ئۇقۇم بىزگە بەك تونۇش. بولۇپمۇ 11-سىنتەبىر ۋەقەسىدىن كېيىن دۇنيا ئاساسەن تېررورلۇق بىلەن بوغۇشتى، ئوتتۇرا شەرقتە جەڭ قايناپ كەتتى، بۇ جەڭگە كىرگەنلەر غەرب تاراتقۇلىرى تەرىپىدىن تېررورچىلار دەپ ئاتالغان بولسا، ئۇلار ئۆزلىرىنى مۇجاھىد، قىلغان ھەرىكەتلىرىنى جىھاد، غەربنىڭ زامانىۋى مۇستەملىكىكچىلىگە قارشى كۈرەش دەپ ئاتىدى. تۈركىيەلىك ئىلاھىيەتچى پروفېسسور، پەلسەپە دوكتورى جانەر تاسلامان بۇ ھەقتە… Read more
-

سۈنئىي ئەقىلگە رومان يازدۇرغان بىلەن ئۇ ھەقىقىي ئەدەبىي ئەسەر بولالامدۇ؟
يېقىنقى مەزگىللەردە رومانچىلىق (توقۇلما ئەدەبىيات) بىلەن سۈنئىي ئەقىل (AI) ئوتتۇرىسىدىكى توقۇنۇشلار باش تېما قىلىنغان خەۋەرلەر كۆپەيدى. «Hachette» نەشرىياتىنىڭ باياناتچىسى سۈنئىي ئەقىلنى ئىشلىتىشنى «ئىجادىيەت پىرىنسىپلىرىغا قىلىنغان ھاقارەت» دەپ تەرىپلىدى. بۇ ناھايىتى كۈچلۈك سۆزلەر. بەزىلەر ئەنئەنىۋى نەشرىياتچىلارنى ۋە «ئىجادىيەت پىرىنسىپلىرى» دېگەن ئۇقۇمنى كۆزگە ئىلماسلىقى مۇمكىن. ئۇلار سۈنئىي ئەقىل ئارقىلىق يېزىلغان رومانلىرىنى ئۆزلىرى نەشر قىلىپ، ئامازون (Amazon) غا… Read more
-

دىنىي ئېتىقادنىڭ ئاساسى ھەققىدە
ئەگەر خۇدانىڭ بارلىقىنى ئىلمىي تەجرىبە بىلەن ئىسپاتلىغىلى بولمىسا، ئۇنىڭغا ئېتىقاد قىلىش ئۈچۈن نېمىگە تايىنىش كېرەك؟ گېرمانىيە پەيلاسوپى كانت (1724—1804) نىڭ قارىشىچە، ئىنسان ئەقلى ھەممە نەرسىنى بىلەلمەيدۇ. شۇڭلاشقا ئۇ ئەقىلنى ئىككى ساھە بويىچە باھالايدۇ: نەزەرىيەۋى ئەقىل ۋە ئەمەلىي ئەقىل. نەزەرىيەۋى ئەقىل تەجرىبە ئارقىلىق دەلىللىگىلى بولىدىغان نەرسىلەرنى تەتقىق قىلىدۇ؛ ئەمەلىي ئەقىل بولسا ئەخلاق، ئەركىنلىك ۋە ھاياتنىڭ مەنىسى… Read more
-

سۈنئىي ئەقىل غەۋغاسى، بايلىق ۋە كۈچ تالىشىش كىرزىسى
يېقىندا ئەنگىلىيەدىكى «داڭلىقلار بىلەن سۆھبەت» پروگراممىسىغا قېتىلغان مىلياردېر مەبلەغ سالغۇچى جېرېمىي گرانخام (Jeremy Grantham) پۇل-مۇئامىلە بازىرى، سۈنئىي ئەقىل (AI) كۆپۈكىنىڭ خەۋپ-خەتىرى، مۇھىت مەسىلىلىرى ۋە جەمئىيەت يۈزلىنىشى ھەققىدە كۆز قاراشلىرىنى بايان قىلدى. پۇل-مۇئامىلە بازىرى ئۇ پۇل-مۇئامىلە بازىرى، بولۇپمۇ پاي چېكى بازىرى ھەققىدە توختالغاندا، ئۇ ئادەتتىكى كىشىلەرگە نۆۋەتتە ئامېرىكا پاي چېكى ۋە S&P 500 دىن يىراق تۇرۇشنى… Read more
-

ساپىيانس: ئىنسانلارنىڭ قىسقىچە تارىخى(45)
باشقا بىر ھايات ھايات قانۇنىيەتلىرىنى ئۆزگەرتىشنىڭ ئۈچىنچى يولى پۈتۈنلەي ئورگانىك بولمىغان مەۋجۇداتلارنى ياساشتۇر. ئەڭ ئوچۇق مىساللار مۇستەقىل تەرەققىي قىلالايدىغان كومپيۇتېر پروگراممىلىرى ۋە كومپيۇتېر ۋىرۇسلىرىدۇر. پروگراممىلاش ساھەسى بۈگۈنكى كومپيۇتېر دۇنياسىدىكى ئەڭ قىزىقارلىق نۇقتىلارنىڭ بىرى. ئۇ گېنېتىك تەرەققىيات ئۇسۇللىرىنى دوراشقا ئۇرۇنىدۇ. نۇرغۇن پروگراممىستلار ياراتقۇچىسىدىن پۈتۈنلەي مۇستەقىل ھالدا ئۆگىنەلەيدىغان ۋە تەرەققىي قىلالايدىغان پروگرامما يارىتىشنى ئارزۇ قىلىدۇ. بۇ ئەھۋالدا،… Read more
-

ساپىيانس: ئىنسانلارنىڭ قىسقىچە تارىخى(44)
20.ھومو ساپىيانسنىڭ ئاخىرلىشىشى بۇ كىتاب تارىخنى فىزىكا، خىمىيە ۋە بىئولوگىيەلىك تەرەققىياتتىن كېيىنكى باسقۇچ سۈپىتىدە تونۇشتۇرۇش بىلەن باشلانغان. ئىنسانلار بارلىق جانلىقلارنى باشقۇرىدىغان فىزىكىلىق كۈچ، خىمىيەلىك رېئاكسىيە ۋە تەبىئىي تاللاش جەريانلىرىغا بويسۇنىدۇ. تەبىئىي تاللاش ئىنسانلارغا باشقا ھەرقانداق جانلىققا بەرگىنىدىن كەڭ مەيدان بەرگەن بولسىمۇ، بۇ مەيداننىڭ يەنىلا چېگرىسى بار. يەنى ئىنسانلارنىڭ تىرىشچانلىقى ۋە نەتىجىلىرى قانداق بولۇشىدىن قەتئىينەزەر، ئۇلار… Read more

